Koşu kartı boş kalınca
Bir hareket alışkanlığı çoğu zaman en iddialı biçimiyle yazılır: her gün koşu. Kart haftalarca boş kalıyorsa, hareket alışkanlığı yürüyüşle tutulabilir. Koşu o kişiye ağır geliyor; yürüyüş aynı işin tekrar edebildiği biçimidir. Her gün dışarı çıkıp yürümek, hâlâ "bugün hareket ettim" kaydıdır.
James Clear Atomik Alışkanlıklar'da her alışkanlığın keyif ve tatmin getirebilecek bir sürümü olduğunu yazar. Egzersiz için verdiği örnek, tırmanış, bisiklet ya da kürek gibi sana uyan biçimi seçmektir. Koşu tutmuyorsa yürüyüş, bu cümlenin en sade hâlidir.
İlk süreyi kısaltmak küçük başlamak yazısında, sevdiğin bir şeyi gerekenin yanına koymak cazibe paketleme yazısında duruyor; bu sayfa o ikisinin arasındaki seçimi anlatıyor: aynı alışkanlığın daha hafif biçimi.
Aynı iş, daha hafif biçim
Hafif biçim, alışkanlığın işini korur ve yükünü indirir.
| Ağır biçim | Daha hafif biçim | Korunan iş |
|---|---|---|
| Koşu | Yürüyüş | Günlük hareket |
| Salon antrenmanı | Evde aynı hareket | Güç |
| Yoğun bir kitap | Aynı konunun sade kitabı | Okuma |
| Uzun tarif | Aynı yemeğin sade hâli | Akşam yemeği |
Biçim değişince kartın adı da değişir. "Koşu" yazan bir kart, yürüyüş günlerinde yaptığın işi söylemez. Ad, o günkü biçimi söylesin: "Akşam yürüyüşü".
Eşik ve keyif
Panteleimon Ekkekakis, Gaynor Parfitt ve Steven Petruzzello 2011'de, 1999–2009 arasında yayımlanan 33 çalışmayı taradı. Çoğu insanda solunum ya da laktat eşiğinin altındaki şiddet hoş bir değişiklik bırakıyor; eşiğin üstündeki şiddet hoşnutsuzluk bırakıyor. Şiddeti kişinin kendisi seçmesi, daha yüksek bir yüke de dayanmayı kolaylaştırıyor.
Alışkanlık için çıkan ders bizim yorumumuz: koşu çoğu gün eşiğin üstünde kalıyorsa, kartın boş kalması bu tabloyla uyumludur. Yürüyüş aynı hareket işini eşiğin altında tutar. Derleme yürüyüşü ayrı bir alışkanlık olarak ölçmedi; ölçtüğü şey şiddet ile hoşlanma arasındaki bağdır. Clear'ın sana uyan sürüm cümlesi bu bağla aynı yöne bakar.
Bu hafta
Bir hafta yürüyüşü işaretle. Kart doluyorsa bu biçim tekrar ediliyor demektir. Yürüyüş bir süre sonra hafif gelirse kademe alışkanlığı büyütmek yazısında.
Bu yazıda geçen kitaplar
- Atomik Alışkanlıklar
Tüm kitaplar ve onları anan yazılar: Kütüphane.
Kaynaklar
- Clear, J. (2018). Atomic Habits. Avery. Türkçesi: Atomik Alışkanlıklar, Pegasus Yayınları, 2019.
- Ekkekakis, P., Parfitt, G., & Petruzzello, S. J. (2011). The pleasure and displeasure people feel when they exercise at different intensities: Decennial update and progress towards a tripartite rationale for exercise intensity prescription. Sports Medicine, 41(8), 641–671.
Bu nota bağlanan yazılar
Okuduğunu bugün dene: Nitorel Habit'te bir alışkanlık ekle, tek dokunuşla işaretle.